Αν αγοράσετε ένα βάζο ελληνικό μέλι, το πιθανότερο είναι να είναι ένα από τα δύο. Το θυμαρίσιο είναι το διάσημο, το μέλι των ξερών πλαγιών και του ελληνικού καλοκαιριού. Το πευκόμελο είναι το καθημερινό, το πιο διαδεδομένο μέλι στην Ελλάδα. Στο μελοπωλείο μας, το «ποιο να πάρω;» το ακούμε κάθε μέρα. Δείτε πώς διαφέρουν.
Νέκταρ ή μελίτωμα
Το θυμαρίσιο είναι ανθόμελο. Οι μέλισσες το φτιάχνουν από το νέκταρ του άγριου θυμαριού (Thymus capitatus), ενός χαμηλού, ξυλώδους θάμνου που σκεπάζει τις πετρώδεις, ηλιόλουστες πλαγιές και ανθίζει στις αρχές του καλοκαιριού.
Το πευκόμελο είναι μέλι μελιτώματος και δεν προέρχεται καθόλου από λουλούδια. Ένα μικρό έντομο, η Marchalina hellenica, ζει στον φλοιό του πεύκου και τρέφεται με τον χυμό του. Αφήνει γλυκές σταγόνες, το μελίτωμα, που οι μέλισσες μαζεύουν και κάνουν μέλι. Περισσότερα θα βρείτε στο άρθρο πευκόμελο: ένα μέλι από μελίτωμα.
Αυτή η διαφορά στην πρώτη ύλη εξηγεί σχεδόν όλες τις άλλες. Τα μέλια μελιτώματος είναι συνήθως πιο σκούρα, λιγότερο γλυκά και αργούν περισσότερο να κρυσταλλώσουν από τα ανθόμελα.
Γεύση, χρώμα και κρυστάλλωση
- Θυμαρίσιο: ανοιχτό χρυσό, σχεδόν ηλιόλουστο. Έντονο, αναγνωρίσιμο άρωμα θυμαριού, καθαρή γλύκα και μια ελαφριά πικράδα βοτάνου στο τέλος.
- Πευκόμελο: βαθύ κεχριμπαρένιο. Λιγότερο γλυκό, με νότες ρετσινιού και βρεγμένου ξύλου και γεμάτη, σχεδόν αλμυρή επίγευση. Το πευκόμελο του φθινοπώρου είναι πιο σκούρο από της άνοιξης.
Με μια φράση: το θυμαρίσιο έχει τη γεύση των λουλουδιών της πλαγιάς, το πευκόμελο τη γεύση του δάσους. Αν τα δοκιμάσετε το ένα μετά το άλλο, ξεκινήστε από το θυμαρίσιο και συνεχίστε με το πιο βαθύ πευκόμελο, όπως πάμε πάντα από τα ανοιχτόχρωμα στα σκούρα μέλια.
Και τα δύο κρυσταλλώνουν αργά. Το θυμαρίσιο μένει συνήθως ρευστό έξι έως δώδεκα μήνες και μετά πήζει σε λεπτούς, απαλούς κόκκους. Το πευκόμελο κρυσταλλώνει ακόμη πιο αργά και συχνά μένει ρευστό για πολύ καιρό, γιατί τα μέλια μελιτώματος έχουν σχετικά λίγη γλυκόζη. Ο ρυθμός δεν λέει τίποτα για την ποιότητα· δείτε γιατί κρυσταλλώνει το μέλι.
Από πού έρχονται τα δικά μας
Το θυμάρι φυτρώνει σε μεγάλο μέρος της Ελλάδας. Το δικό μας θυμαρίσιο μέλι έρχεται από τον Κιθαιρώνα, τη Μάνη και την Κρήτη, από κυψέλες που οι μελισσοκόμοι μας μεταφέρουν στο θυμάρι στις αρχές του καλοκαιριού. Ο τρύγος γίνεται στα τέλη Ιουνίου. Κάθε τόπος δίνει ένα λίγο διαφορετικό βάζο, γιατί μαζί με το θυμάρι ανθίζουν κι άλλα άγρια φυτά.
Το ελληνικό πευκόμελο έρχεται κυρίως από την Εύβοια, τη Χαλκιδική και τη Θάσο, όπου τα πευκοδάση είναι μεγάλα. Το δικό μας πευκόμελο έρχεται από την κεντρική Εύβοια. Και τα δύο είναι ωμά, αφιλτράριστα και δεν θερμαίνονται ποτέ.
Στην κουζίνα
- Θυμαρίσιο: πάνω σε στραγγιστό γιαούρτι, σε τσάι του βουνού με λεμόνι, σε φρέσκια μυζήθρα ή με φέτα και καρύδια. Το άρωμά του είναι το παν, οπότε βάλτε το εκεί όπου θα το νιώσετε.
- Πευκόμελο: με παλαιωμένο κεφαλοτύρι, σε σταρένιο ψωμί, σε μαρινάδες για ψητά ή σε μαύρο τσάι. Η πιο ήπια γλύκα του το κάνει εύκολο στη μαγειρική.
Τιμή, και πώς να διαλέξετε
Στην Ελλάδα το θυμαρίσιο κοστίζει συνήθως περισσότερο από το πευκόμελο. Το θυμάρι ανθίζει λίγες μόνο εβδομάδες στις αρχές του καλοκαιριού και η σοδειά είναι μικρότερη, ενώ το πευκόμελο παράγεται σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες.
Για δώρο, το θυμαρίσιο είναι η κλασική επιλογή για κάποιον που γνωρίζει για πρώτη φορά το ελληνικό μέλι. Το πευκόμελο ταιριάζει σε όσους δεν θέλουν πολύ γλυκό ή αγαπούν τα τυριά.
Αν σας αρέσει το ανθικό, αρωματικό μέλι, πάρτε θυμαρίσιο. Αν προτιμάτε κάτι λιγότερο γλυκό, ξυλώδες και βαθύ, πάρτε πευκόμελο. Ακόμη καλύτερα, δοκιμάστε και τα δύο: η γευσιγνωσία μελιού έχει μικρά βαζάκια και από τα δύο, μαζί με μέλι δάσους, βελανιδιάς και κουμαριάς.
Ή ελάτε στο μελοπωλείο μας, στην Ασκληπιού 24, να τα δοκιμάσετε το ένα δίπλα στο άλλο· δείτε τη σελίδα Επισκεφθείτε μας. Όλες τις ποικιλίες θα τις βρείτε στον Οδηγό Μελιού.
